تبیین معیارهای رضایتمندی از نمایشگاه‌های موقت با رویکرد بهره‌گیری از شاخص‌های کالبدی بازارهای سنتی ایرانی

نویسندگان

1 استاد گروه معماری، دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه شهید رجایی، تهران، ایران.

2 دانشجوی دکتری معماری، دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه شهید رجایی، تهران، ایران.

چکیده

در نمایشگاه­های موقت اغلب به ایجاد پوشش توسط سازه توجه می‌شود و معماران کمتر به ملال­آور بودن بازدید و نیازهای مخاطبان توجه دارند. با توجه به کارایی مطلوب بازارهای سنتی در طول سالیان متمادی می­توان گفت که اصول کالبدی رعایت شده در بازارهای سنتی، امکانی برای حل مشکلات موجود در نمایشگاه­های موقت خواهند بود. بدین منظور خصیصه‌های بازارهای سنتی استخراج گردید و با مشاهده میدانی بازارهای پنج شهر متفاوت، ویژگی‌های کالبدی قابل‌سنجش در نمایشگاه‌های موقتی شناسایی شدند. سپس به‌وسیله طراحی پرسش‌نامه متناسب با مشکلات نمایشگاه‌های موقتی، میزان کارکرد این عوامل از 241 نفر در دو نمایشگاه سئول و مصلی، در شهر تهران طی سه روز و سه زمان متفاوت از هرروز، موردسنجش قرار گرفتند. در بین مؤلفه‌های کالبدی برگرفته از بازارهای سنتی، توسعه نظام راسته محور در ارتباط با رضایتمندی بازدیدکنندگان از نمایشگاه‌های موقت، بیش‌ترین تأثیر را داشته است.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


1. ادیب صابری، فروغ. (1364). تاریخچه بازار تهران. تهران : انتشارات موسسه مطالعات و تحقیقات اجتماعی دانشگاه تهران.
2. اهری، زهرا. (1380). مکتب اصفهان در شهرسازی، زبان‌شناسی عناصر و
فضاهای شهری. تهران: دانشگاه هنر.
3. ایران‌دوست، کیومرث؛ و بهمنی اورامانی، آرمان. (1390). تحولات کالبدی بازار سنتی در شهرهای ایران (بازار کرمانشاه)، مطالعات شهر ایرانی- اسلامی، 2 (5)، 5- 15.
4. بروک، اریک. (1387). نقوش هندسی در هنر اسلامی. (ترجمه بهروز ذبیحیان). تهران: مازیار.
5. بهزادفر، مصطفی؛ نادری، سیدمجید؛ و فروزانگهر، حمیده. (1388). نقش و کارکرد اجتماعی بازارهای سنتی شهرهای ایران، آبادی، 19 (29)، 14-19.
6. پورجعفر، علی؛ و صدرایی، علی. (1394). تحلیل تطبیقی تیمچه های با فضای مرکزی غیر مسقف به عنوان فضاهای تجاری شهری در بازار با تأکید بر ویژگی های تیمچه صرافیان در استان فارس. مدیریت شهری.40، 7-22.
7. پوراحمد، احمد. (1376). جغرافیا و کارکردهای بازار کرمان. کرمان: مرکز مطالعات کرمان‌شناسی.
8. پورجعفر، محمدرضا؛ و پورجعفر، علی. (1390). نقش سرمایه اجتماعی در وضعیت اقتصادی بازارهای سنتی در ایران، مدیریت شهری، 9 (27)، 203- 222.
9. حبیبی، سید محسن. (1384). از شار تا شهر. (ص 6). تهران: انتشارات دانشگاه تهران.
10. دانشپور، عبدالهادی؛ و شیری، الهام. (1394). عناصر کالبدی کارکردی شکل دهنده به هویت بافت های تاریخی شهر ایرانی اسلامی، نقش جهان، 1(5)، 17-25.
11. رجبی، آزیتا. (1385). ریخت‌شناسی بازار، تهران: آگاه.
12. رهایی، امید. (1392). هویت فرهنگی و اثرات آن در روش‌های بومی تهویه طبیعی بازار قدیم دزفول، راسته صنعتگران، باغ نظر، 10 (24)، 39- 46.
13. زنگی‌آبادی، علی. (1391). جغرافیا و برنامه‌ریزی شهری کرمان. رساله پایان‌نامه کارشناسی‌ارشد، دانشگاه اصفهان، اصفهان .
14. ستاری ساربانقلی، حسن؛ و جدایی، امیر. (1390). بررسی و تحلیل طرح‌های کاربندی به کاررفته در تیمچه‌های بازار تبریز، مطالعات شهر ایرانی- اسلامی، 2 (5)، 29- 46.
15. سرایی، محمدحسین. (1389). تحولات بازارهای ایرانی- اسلامی (مطالعه موردی بازار یزد)، مطالعات شهر ایرانی- اسلامی، 1 (2)، 25- 40.
16. سعیدنیا، احمد. (1388). تعاریف و مفاهیم بازارهای شهری ایران، آبادی، 19 (29)، 6-9.
17. سلطان‌زاده، حسین. (1388). نمایشگاه های معماری و رسانه، معماری و فرهنگ، 11 (37)، 4-5.
18. سلطان‌زاده، حسین. (1380). بازارهای ایرانی، تهران: دفتر پژوهش‌های فرهنگی.
19. شریفی، احسان. (1386). تعامل سازه و معماری در هویت کالبدی بازار ایرانی. مجموعه مقالات سازه و معماری، تهران.
20. شفقی، سیروس (1384)، بازار بزرگ اصفهان (ص 62-71). اصفهان: انتشارات سازمان فرهنگی و تفریحی شهرداری اصفهان.
21. صالحی، سید جواد؛ ضرغامی، برزین؛ و قاسم پور، فاطمه. (1394). بررسی میزان رضایتمندی بازدیدکنندگان بیست و دومین نمایشگاه بین المللی قرآن، مطالعات فرهنگ-ارتباطات، 16 (29)، 7-33.
22. ضیاء توانا، محمدحسن. (1380). بازار قیصریه لار. تهران: نشر نی.
23. عباسی، زهرا؛ حبیب، فرح؛ و مختاباد امرائی. مصطفی (1394). تحلیل انگاره های محیطی موثر بر معنا در بازار سنتی ایرانی؛ نمونه موردی مقایسه تطبیقی بازار سنتی کاشان و مجتمع تجاری صفویه کاشان. مدیریت شهری. 40، 159-176.
24. فلامکی، محمدمنصور. (1374). باززنده سازی بناها و شهرهای تاریخی. تهران: انتشارات دانشگاه تهران.
25. مشک آبادی، پریا؛ و طوفان،سحر. (1393). بررسی تاثیرات معماری نمایشگاه ها بر زنان از دیدگاه جامعه شناسی. زن و مطالعات خانواده. 6 (23)، 101-120.
26. معتضد، خسرو. (1366). حاج امین‌الضرب و تاریخ تجارت و سرمایه‌گذاری صنعت در ایران (ص14). تهران: جانزاده.
27. نجفی، نجمه. (1390). بررسی پایداری در بازار ایرانی (نمونه موردی: بازار وکیل شیراز). مجموعه مقالات دومین همایش ملی معماری پایدار، همدان.
28. نسترن، مهین؛ عظیمی، مریم؛ و مقدم، حامد. (1392). تحلیل معیارهای کیفی فضاهای عمومی در شهرهای متوسط (نمونه موردی: بازار قیصریه لار)، هویت شهر، 7 (14)، 17- 24.

 

29. Dabbour, L. M. (2012). Geometric proportions: The underlying structure of design process for Islamic geometric patterns. Frontiers of Architectural Research, 1(4), 380-391.
30. Edgu, E. Unlu, L. Salgamcioglu, M. E. Mansouri, A. (2012). Traditional Shopping: A Syntactic Comparison of Commercial Spaces in Iran and Turkey, Eighth International Space Syntax Symposium, Chile.
31. Jayyusi, S. K. Holod, R. Petruccioli, A. Raymond, A. (2008). The City in the Islamic World, (Vol. 94, pp. 573-580). Brill.
32. Keshavarzian, A. (2007). Bazaar and state in Iran: The politics of the Tehran marketplace (Vol. 26). Cambridge University Press.