بازشناسی مفهوم و اصول هویت در اثر معماری

نویسندگان

1 دانش آموخته دوره دکترای معماری، دانشکده هنر و معماری، دانشگاه آزاد اسامی، واحد علوم و تحقیقات تهران، ایران.

2 استاد دانشکده هنر و معماری، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد علوم و تحقیقات، تهران، ایران.

چکیده

مفهوم هویت یکی از پیچید ه ترین مباحث حوزه علوم انسانی است که ریشه های آن را بایستی در علومی چون فلسفه،
روانشناسی و جامعه شناسی جستجو کرد. از طرفی مفهوم هویت در آثار معماری نیز ارتباط عمیقی با تعریف مفهوم هویت در
انسان داشته به گون های که یک اثر، به عنوان نمادی از شخصیت فرد به شمار می آید. علی ر غم تناقضات گوناگون در رابطه با
کاربرد این مفهوم در حوزه معماری، اغلب نظریه پردازان تعریف آن را به عنوان معنا یا سطحی از معنا پذیرفت هاند. این معنا، مرتبط
با میزان تعامل میان فرد و محیط مصنوع بوده و در کنش متقابل میان آنها تعریف م یگردد. در پژوهش حاضر، این کنش متقابل
در یک مدل ارتباطی میان معمار، اثر معماری و مخاطب تعریف گردیده و بر مبنای تحلیل محتوای متون ب هدست آمده از روش
کتابخانه ای، معیارهایی مشخص به عنوان اصولی برای هویت بخشی به آثار معماری تعیین گردیده است.

کلیدواژه‌ها


  1. ابل، کریس. (1387). معماری و هویت. (فرح حبیب، مترجم). تهران: دانشگاه آزاد اسلامی، واحد علوم و تحقیقات. (نشر اثر اصلی 1997).
  2. آریانپور کاشانی، منوچهر. (1389). فرهنگ بزرگ یک جلدی پیشرو آریان پور. تهران: نشر الکترونیکی و اطلاع رسانی جهان رایانه امین.
  3. برودبنت، جفری. (1388). با برادبنت، درباره معماری، (نیلوفر رضوی هدیه نوربخش و کیوان جورابچی، مترجمان). تهران: دانشگاه شهید بهشتی. (نشر اثر اصلی 2008).
  4. پاکزاد، جهانشاه. (1386). هویت و این همانی با فضا در الهام سوری (گردآورنده)، مقالاتی در باب معماری و طراحی شهری. تهران: انتشارات شهیدی.
  5. تاجیک، محمدرضا. (1384). انسان مدرن و معمای هویت.  فصلنامه مطالعات ملی، 21، 7- 28.
  6. تنهایی، حسین ابوالحسن. (1379). درآمدی بر مکاتب و نظریه های جامعه شناسی. مشهد: نشر مرندیز.
  7. جنکینز، ریچارد. (1381). هویت اجتماعی. (تورج یاراحمدی، مترجم). تهران: موسسه نشر و پژوهش شیرازه. (نشر اثر اصلی 1952).
  8. حبیب، فرح؛ نادری، سید مجید؛ و فروزان گهر، حمیده. (1387). پرسمان تبعی در گفتمان کالبد شهر و هویت. هویت شهر، 2 (3) ، 13- 23.
  9. حبیب، فرح. (1385). کندوکاوی در معنای شکل شهر، هنرهای زیبا، 25، 5- 14.
  10. دهخدا، علی اکبر. (1344). لغت نامه دهخدا. تهران: چاپ سیروس.
  11. راپاپورت ، آموس. (الف1391). فرهنگ، معماری و طراحی. (ماریا برزگر و مجید یوسف نیا پاشا، مترجمان). ساری: انتشارات شلفین. (نشر اثر اصلی 2005).
  12. راپاپورت ، اموس. (ب1391). معنی محیط ساخته شده (رویکردی درارتباط غیرکلامی). ( فرح حبیب، مترجم). تهران: انتشارات شرکت پردازش و برنامه ریزی شهری. (نشر اثر اصلی 1982).
  13. رحیم زاده، محمدرضا. (1375). مفهوم هویت در باقر آیت الله زاده شیرازی. (ویراستار). مجموعه مقالات (جلد سوم).  اولین کنگره تاریخ معماری و شهرسازی ایران، کرمان، ارگ بم. اسفند 7- 12، (ص261- 273). تهران: سازمان میراث فرهنگی کشور.
  14. رلف، ادوارد. (1389). مکان و بی مکانی. (محمدرضا نقصان محمدی، کاظم مندگاری و زهیر متکی، مترجمان). تهران: نشر آرمانشهر. (نشر اثر اصلی 1976)
  15. سجادی، سید جعفر. (1379)، فرهنگ اصطلاحات فلسفی ملاصدرا، تهران: سازمان چاپ و انتشارات وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی.
  16. شولتز، دوان. (1377). نظریه های شخصیت. (یحیی سید محمدی، مترجم). تهران: نشر هما. (نشر اثر اصلی 1976).
  17. ضیمران، محمد. (1383). مدرنیسم چیست؟، معماری و فرهنگ، 18و 19، 62- 65.
  18. ضیمران، محمد. (1389). میشل فوکو، دانش و قدرت. تهران: انتشارات هرمس.
  19. فرامپتون، کنت. (1385). منطقه گرایی انتقادی. (ایمان رئیسی، مترجم). معماری و فرهنگ، 26، 108- 120.
  20. فروغی، محمدعلی. (1344). سیر حکمت در اروپا. تهران: چاپ تهران مصور.
  21. فروید، زیگموند. (1373). خود و نهاد، (حسین پاینده، مترجم). ارغنون، 3 ، 229- 252.
  22. فن مایس، پی یر. (1384). عناصر معماری از صورت تا مکان. (فرزین فر دانش، مترجم). تهران: انتشارات دانشگاه شهید بهشتی. (نشر اثر اصلی 1938).
  23. کالن، گوردن. (1390). گزیده منظر شهری. (منوچهر طبیبیان، مترجم). تهران: دانشگاه تهران. (نشر اثر اصلی 1991).
  24. کوپر، کلیر. (1388). خانه همچون نمادی از خود در آرش ارباب جلفایی. (گردآورنده و مترجم) در؛ مبانی فلسفی و روانشناختی ادراک فضا (ص51- 101). تهران: نشر خاک. (نشر اثر اصلی 1974).
  25. گل محمدی، احمد. (1389). جهانی شدن، فرهنگ، هویت. تهران: نشر نی.
  26. گیدنز، آنتونی. (1388). تجدد و شخصیت (جامعه و هویت شخصی در عصر جدید). (ناصر موفقیان، مترجم). تهران: نشر نی. (نشر اثر اصلی 1991).
  27. لنگ، جان. (1390). آفرینش نظریه معماری (نقش علوم رفتاری در طراحی محیط). (علیرضا عینی فر، مترجم). تهران: دانشگاه تهران. (نشر اثر اصلی 1987).
  28. لینچ، کوین. (1390). تئوری شکل شهر. (سید حسین بحرینی، مترجم). تهران: دانشگاه تهران. (نشر اثر اصلی 1981).
  29. لینچ، کوین. (1389). سیمای شهر. (منوچهر مزینی، مترجم). تهران: دانشگاه تهران. (نشر اثر اصلی1960).
  30. مدنی پور، علی. (1389). فضاهای عمومی و خصوصی شهر. (فرشاد نوریان، مترجم). تهران: انتشارات سازمان فناوری اطلاعات و ارتباطات شهرداری. (نشر اثر اصلی 2003).
  31. معین، محمد. (1387). فرهنگ فارسی معین (یک جلدی). تهران: انتشارات فرهنگ نما با همکاری انتشارات کتاب آراد.
  32. معینی علمداری، جهانگیر. (1381). تجلی وجدان تاریخی در بوم: هایدگر و سرچشمه های تاریخی – مکانی هویت. فصلنامه مطالعات ملی. 14، 7- 28.
  33. مهدوی نژاد، محمدجواد؛ بمانیان، محمدرضا؛ و خاکسار، ندا. (1389). هویت معماری؛ تبیین معنای هویت در دوره های پیشامدرن، مدرن و فرامدرن، هویت شهر، 7، 113- 122.
  34. نصر، سید حسین. (1361). سه حکیم مسلمان. (احمد آرام، مترجم). تهران: شرکت سهامی کتاب‌های جیبی (چاپخانه سپهر).
  35. نوربرگ شولتز، کریستیان. (1382). گزینه ای از معماری: معنا و مکان. (ویدا نوروز برازجانی، مترجم). تهران: نشر جان جهان. (نشر اثر اصلی 1988).
  36. نوربرگ شولتز، کریستیان. (1387). معماری: حضور، زبان و مکان. (علیرضا سید احمدیان، مترجم). تهران: انتشارات نیلوفر. (نشر اثر اصلی 2000).
  37. نوذری، حسینعلی. (1385). نگاهی تحلیلی به روند مفهوم هویت در قالب های سه گانه ی هویت سنتی، مدرن و پست مدرن. فصلنامه مطالعات ملی، 26، 127- 148.
  38. وینترز، ادوارد. (1388). معماری، معنا و دلالت، در مبانی فلسفی و روانشناختی ادراک فضا. (آرش ارباب جلفایی، مترجم). تهران: نشر خاک (نشر اثر اصلی 1996).
  39. هرشبرگر، رابرت جی. (1378). مطالعه ای درباره معنا و معماری، (زینب چاوش زاده، مترجم). معماری و فرهنگ، 3و 2، 99- 102.
  40. یونگ، کارل گوستاو. (1387). انسان و سمبلهایش. (محمود سلطانیه، مترجم)، تهران: نشر جامی. (نشر اثر اصلی 1964).
    1. American Heritage. (1975). The American Heritage dictionary of the English language. United States: American Heritage Pub. Co.
    2. Correa, C. (1983). Architecture and Identity. Singapore: Concept Media Pte Ltd.
    3. Hague, C., & Jenkins, P. (2005). Place identity, participation and Planning. London: Routledge.
    4. Oxford. (2005). Oxford advanced learner's dictionary. New York: Oxford University Press.